ตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย

รูปภาพของ OMICADMIN
 
 
การผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย
ออสเตรียเป็นประเทศที่มีอัตราการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์สูงที่สุดในสหภาพยุโรป ในปี 2543 มีผู้ผลิตสินค้าเกษตรที่ได้รับการรับรองมาตรฐานแล้ว 19,000 ราย  หรือ 7% ของจำนวนผู้ผลิตสินค้าเกษตรในออสเตรีย พื้นที่ผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์รวม 272,000 เฮคตาร์ อัตราพื้นที่เฉลี่ยของการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ต่อผู้ผลิต 1 ราย มีขนาด 14 เฮคตาร์ พื้นที่ผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ส่วนใหญ่อยู่ในหุบเขา หรือเป็นทุ่งหญ้าเลี้ยงสัตว์ การผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรียขยายตัวขึ้นอย่างรวดเร็วตั้งแต่ปี 2541 เนื่องมาจากการสนับสนุนของรัฐบาล และจากแรงขับด้านการตลาด
การผลิตหมูด้วยวิธีเกษตรอินทรีย์เป็นสาขาที่มีการขยายตัวสูงที่สุด (แต่ขนาดการผลิตยังน้อย) สาขาที่มีอัตราการขยายตัวรองลงมา คือ ผัก โดยเฉลี่ยแล้วการขยายตัวของการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ มีอัตรา 10-15% ต่อปี
หน่วย : ตัน
สินค้า           ปริมาณการผลิต ปริมาณที่ทำตลาดทางอ้อม ปริมาณที่ทำตลาดทางตรง
มันฝรั่ง           12,000 10,000 2,000
แครอท หัวหอม   6,000 5,000 1,000
มะเขือเทศ พริกหวาน ผักกาด แตงกวา   3,000 2,500 500
รวมผัก           21,000 17,500 3,500
รวมผลไม้   6,000 5,000 1,000
 
นโยบายของรัฐบาลในการสนับสนุนการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์
ตั้งแต่ออสเตรียเข้าร่วมเป็นสมาชิกสหภาพยุโรปในปี 2538 ราคาสินค้าโดยเฉลี่ยในออสเตรียลดลงอย่างรวดเร็ว การผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์จึงเป็นทางเลือกของความอยู่รอดสำหรับฟาร์มที่มีขนาดเล็ก เนื่องจากการผลิตด้วยวิธีเกษตรอินทรีย์มีต้นทุนต่ำ รัฐบาล ออสเตรียเริ่มให้ความสนับสนุนผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ตั้งแต่ปี 2535 โดยใช้โครงการ ส่งเสริมสภาพแวดล้อมในการผลิตสินค้าเกษตรของสหภาพยุโรป (EC Regulation 2078/92) เป็นต้นแบบในการจัดทำโครงการ ชื่อ ?sterreichisches Programm f?r umweltgerechte Landwirtschaft (?pul) อัตราการสนับสนุนการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ ของ ?pul ในออสเตรียในปี 2543 มีดังนี้
รูปแบบการผลิต การสนับสนุนของรัฐบาล
พื้นที่เกษตร 4,500 ชิลลิ่ง/เฮคตาร์
พื้นที่เลี้ยงสัตว์ 3,450 ชิลลิ่ง/เฮคตาร์
ปลูกผัก สตรอเบอรี่ 7,000-9,000 ชิลลิ่ง/เฮคตาร์
ปลูกไม้ดอกไม้ประดับ อนุบาลพืช ฮอพ 11,000 ชิลลิ่ง/เฮคตาร์
 
ตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย
การจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรียมีมูลค่า 3,000 ล้านชิลลิ่ง/ปี หรือ 1.8% ของตลาดอาหารในออสเตรีย มีอัตราการขยายตัว 10-15% ต่อปี ตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ที่มีการค้าโดยตรงในตลาดอาหารระหว่างปี 2539-2542 มีดังนี้
 
สินค้า 2539 2540 2541 2542 อัตราการขยายตัว
โดยเฉลี่ย (%)
เนื้อ (จำนวน)       3,500 6,200 7,800 8,000 32.14
หมู (จำนวน) 1,000 5,000 10,000 10,000 225.00
ไก่ (จำนวน) 150,000 160,000 200,000 200,000 8.33
นม (ล้านลิตร) 75 100 135 150 25.00
ไข่ (จำนวน) 500,000 1,500,000 1,600,000 1,800,000 65.00
ธัญพืช (ตัน) 16,000 22,000 28,000 38,000 34.40
มันฝรั่ง (ตัน) 5,500 9,500 13,000 13,000 34.10
แครอท หัวหอม (ตัน) 1,000 2,600 5,000 7,000 150.00
มะเขือเทศ พริกเขียว   ผักกาด แตงกวา (ตัน) 2,000 2,000 2,500 2,500 6.25
รวมผัก (ตัน) 8,500 14,000 20,500 22,500 41.20
รวมผลไม้ (ตัน) 1,120 2,150 1,500 1,200 1.70
 
ผักผลไม้อินทรีย์ที่จำหน่ายในออสเตรีย 5% มีใบรับรองมาตรฐาน โดยเป็นการจำหน่ายผักอินทรีย์ 261 ล้านชิลลิ่ง และผลไม้ 170 ล้านชิลลิ่ง
 
สินค้า มูลค่าการจำหน่ายในปี 2543(ล้านชิลลิ่ง) มูลค่าการจำหน่ายสินค้าที่ผลิตด้วยวิธีเกษตรอินทรีย์ (ล้านชิลลิ่ง)
ผักสด 5,230.47 261.52
ผลไม้สด 5,663.40 169.90
รวม 10,893.87 431.42
 
ราคาจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย
ราคาสินค้าเกษตรอินทรีย์สูงกว่าสินค้าธรรมดาโดยเฉลี่ย 20-30% ขึ้นอยู่กับสถานที่และช่องทางการจำหน่าย ร้านอาหารธรรมชาติจำหน่ายสินค้าราคาสูงกว่าการจำหน่ายในช่องทางอื่น อาจสูงถึง 30-100% 
หน่วย : ชิลลิ่ง
สินค้า ราคาสินค้าเกษตรอินทรีย์ ราคาสินค้าธรรมดา ราคาสินค้าเกษตรอินทรีย์สูงกว่า (%)
มันฝรั่ง 12.90/กก. 8.90/กก. 45
แครอท 10.90/กก. 4.90/กก. 122
หัวหอม 14.90/กก. 7.90/กก. 89
บร๊อกโคลี่ 12.90-15.90/กก. 10.90/กก. 18-45
Oranges 19.90/กก. 14.90/กก. 33
ส้มโอ 9.90/กก. 7.90/กก. 25
Lemon 16.90/กก. 12.90/กก. 31
กีวี 2.90/ผล 12.90/ผล 31
แอปเปิล 24.90/กก. 19.90/กก. 25
แพร์ 29.90/กก. 24.90/กก. 20
มะเขือเทศ 24.90/กก. 19.90/กก. 25
 
ช่องทางการจัดจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย
ซูเปอร์มาเก็ตมีบทบาทสำคัญในการจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย ซึ่งซูเปอร์มาเก็ตมีส่วนแบ่งตลาด 66% รองลงมา คือ ร้านอาหารธรรมชาติ 22% และจำหน่ายโดยตรง 12%
- การจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ให้ซูเปอร์มาเก็ต มีสหกรณ์ผู้ผลิต Ernte fur das Leben เป็นผู้ดำเนินการตลาด โดยตั้งบริษัท Okoland รวบรวมสินค้าจัดส่งให้ซูเปอร์ มาเก็ต ซูเปอร์มาเก็ต เช่น Billa/Merkur จำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์เครื่องหมายการค้า Ja!naturlich และซูเปอร์มาเก็ตอื่นๆ ที่จำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ คือ Adeg, M-Preis, Maximarkt, Spar (จำหน่ายผลิตภัณฑ์นมเครื่องหมายการค้า Natur pur)
- การจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์ในร้านอาหารธรรมชาติ ร้านอาหารธรรมชาติสร้างความร่วมมือกับสมาคมผู้ผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์รายย่อยที่รวมตัวกันจัดตั้งองค์กร Osterreichische Interessensgemeinschaft fur biologischen Landbau (OIG) ในออสเตรียมีร้านอาหารธรรมชาติ 150 แห่ง ส่วนใหญ่เป็นกิจการขนาดเล็ก แต่ละรายมีสาขาไม่เกิน  3 แห่ง ยอดขายประมาณ 3 ล้านชิลลิ่งต่อราย ร้านอาหารธรรมชาติรวมตัวกันจัดตั้ง Verein Naturkostladen (VNO) มีสมาชิก 33 ราย สั่งซื้อสินค้าเกษตรอินทรีย์จาก OIG
 
แนวโน้มตลาดและพฤติกรรมของผู้บริโภค
- ซูเปอร์มาเก็ตสินค้าเกษตรอินทรีย์โดยเฉพาะ มีแนวโน้มขยายตัวอย่างรวดเร็ว ซูเปอร์มาเก็ตสินค้าเกษตรอินทรีย์แห่งแรกตั้งที่กรุงเวียนนา ในปี 2542 ใช้พื้นที่ 300 ตรม. เป็นการผสมผสานระหว่างซูเปอร์มาเก็ตแบบดั้งเดิมกับร้านอาหารธรรมชาติ มีสินค้าเกษตรอินทรีย์จำหน่ายควบคู่กับการให้ข้อมูลแก่ผู้บริโภค
- ศูนย์อาหารขององค์กรต่างๆ ที่พนักงานและลูกจ้างสนใจซื้อสินค้าเกษตรอินทรีย์มากขึ้น
- ผู้บริโภคนิยมบริโภคสินค้าเกษตรอินทรีย์ในลักษณะสินค้าสดมากกว่าสินค้าสำเร็จรูป และบริโภคสินค้าที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพมากกว่าสินค้าที่ประหยัดเวลา แหล่งผลิตสินค้ามีอิทธิพลต่อการบริโภคค่อนข้างน้อย
- ตลาดมีความอ่อนไหวต่อสินค้าสดค่อนข้างมาก ผู้จำหน่ายสินค้าจึงไม่สนใจจำหน่ายสินค้าสดหรือสินค้าที่เน่าเสียเร็ว เช่น ผักสดหรือผักสลัด แต่จะนิยมจำหน่ายสินค้าที่เก็บได้นาน เช่น แครอท มันฝรั่ง
 
สินค้า ปี 2539 ปี 2542 อัตราการขยายตัวโดยเฉลี่ยต่อปี (%)
มันฝรั่ง 5,500 13,000 45.0
แครอท 1,000 7,000 200.0
ผักสด (มะเขือเทศ พริกหวาน ผักกาด) 2,000 2,500 8.3
รวมผัก 8,500 22,500 55.0
รวมผลไม้ 1,120 1,200 2.4
 
ข้อจำกัดด้านการตลาด
- ข้อจำกัดในการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์เนื่องจากลักษณะอากาศของออสเตรียไม่เอื้ออำนวย ผู้ผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์ส่วนใหญ่เป็นรายเล็ก ผลผลิตโดยรวมยังไม่
เพียงพอกับความต้องการของตลาด แต่ผู้ผลิตรายใหญ่ยังมีช่องว่างด้านระยะเวลาในการปรับเปลี่ยนการผลิตและไม่สามารถผลิตสินค้าที่มีลักษณะเฉพาะตามที่ตลาดต้องการได้ ผัก  ผลไม้ส่วนใหญ่ทั้งที่ผลิตด้วยวิธีธรรมดาและที่ผลิตด้วยวิธีเกษตรอินทรีย์ต้องนำเข้าจากต่างประเทศ
- ขนาดตลาด ราคาและความสดของสินค้าเกษตรอินทรีย์ยังเป็นข้อจำกัดในการขยายตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย ทำให้คนออสเตรียนิยมซื้อสินค้าเกษตรอินทรีย์ ที่ผลิตในประเทศ 
- ความเชื่อมั่นของสินค้า ขึ้นอยู่กับใบรับรองมาตรฐานที่กำกับไปกับสินค้า โดยเฉพาะสินค้าที่ผู้ผลิตจำหน่ายเอง แม้สินค้าเกษตรอินทรีย์ที่จำหน่ายในซูเปอร์มาเก็ตจะใช้เครื่องหมายการค้าของซูเปอร์มาเก็ต แต่ก็ไม่สร้างความเชื่อมั่นเท่าฉลากมาตรฐานเกษตรอินทรีย์
- สินค้าเกษตรอินทรีย์มีจำหน่ายในซูเปอร์มาเก็ตมากขึ้น โดยราคาเป็นปัจจัยสำคัญในการตัดสินใจเลือกซื้อสินค้า
การนำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ของออสเตรีย
1. การนำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ของออสเตรียใช้กฎเกณฑ์ของสหภาพยุโรป EG Nr. 1921/95 การนำเข้าและส่งออกสินค้าเกษตรอินทรีย์ต้องมีใบอนุญาตและมีโควตา โดยการนำเข้ากระเทียมจากจีน การนำเข้ามะเขือเทศจากโมรอกโก และการนำเข้าผักผลไม้ แปรรูป ผู้นำเข้าต้องมีใบอนุญาตนำเข้า ส่วนโควตานำเข้า สามารถตรวจสอบรายการสินค้าและโควตาการนำเข้าได้ที่เว้ปไซต์ของ Agrarmarkt Austria (AMA) www.ama.at
2. ผู้ผลิต ผู้ส่งออก ผู้นำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย ต้องได้รับการรับรองมาตรฐานจากหน่วยงานออกใบรับรองมาตรฐานของออสเตรีย เช่น Austria Bio Garantie
3. ออสเตรียนำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ ปีละ 327 ล้าน ชิลลิ่ง หรือ 30% ของความต้องการสินค้าเกษตรอินทรีย์ในประเทศ ประเทศที่นำเข้า คือ เนเธอร์แลนด์ ฝรั่งเศส เยอรมนี อิตาลี สินค้าเกษตรอินทรีย์ที่ออสเตรียนำเข้าส่วนใหญ่เป็นผักผลไม้ แยกเป็นผักอินทรีย์  นำเข้า 169 ล้านชิลลิ่ง และผลไม้อินทรีย์นำเข้า 158 ล้านชิลลิ่ง นอกจากนี้ยังนำเข้าธัญพืช 2,000 ตัน (20% ของความต้องการภายในประเทศ)
4. ผู้นำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรียไม่สนใจผักที่มีอายุการเก็บรักษาสั้น แต่ เมืองร้อน เช่น กล้วย แม้อายุการเก็บรักษาไม่นาน แต่เป็นสินค้าที่ตลาดต้องการสูง ส่วนเบอรี่นอกฤดู เช่น สตรอเบอรี่ และผลไม้เมืองร้อน เช่น มะม่วง มะละกอ ไม่เป็นที่ต้องการของตลาด ผักผลไม้ที่ออสเตรียนำเข้าจากต่างประเทศมีดังนี้
ปริมาณ : ตัน มูลค่า : ชิลลิ่ง
สินค้า ปริมาณ มูลค่า สินค้า ปริมาณ มูลค่า
ผักผลไม้
ซูกินี 2,700 67,500 Oranges 4,000 65,000
หัวผักกาด Kohlrabi 2,500 17,500 Lemon 3,400 50,000
บร๊อกโคลี่ 1,000 17,000 กีวี 1,000 20,000
มันฝรั่ง 900 7,000 แอปเปิล 400 8,000
หัวหอม 700 7,000 กล้วย แพร์ 15,000
แครอท 1,200 18,000 มะม่วง อะโวกาโด
Fennel 300 7,500 รวมผลไม้ 8,800 158,000
มะเขือเทศ 100 2,000
พริกหวาน เชอรี่ มะเขือเทศ 32,500
รวมผัก 9,400 176,000
 
5. ผู้นำเข้ารายสำคัญ คือ
- ซูเปอร์มาเก็ต เช่น Spar นำเข้าผักผลไม้อินทรีย์จากสหกรณ์ผู้ผลิต Billa นำเข้าผ่านผู้ค้าส่งสินค้าธรรมดา โดยทำสัญญาระยะยาวกับผู้ผลิตในออสเตรียและในต่างประเทศ
- ผู้นำเข้าสินค้าพิเศษเฉพาะ นำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ส่งให้ร้านอาหารธรรมชาติ ร้านจำหน่ายผักผลไม้โดยเฉพาะ และผู้แปรรูปสินค้ารายเล็ก ส่วนใหญ่นำเข้าผ่านบริษัท  ในเครือในเยอรมนี
6. การแบ่งเกรดสินค้า มี 3 เกรด คือ Extra, I หรือ II ตามกฎหมายการจัดเกรด   คุณภาพสินค้าของออสเตรีย การห้ามใช้สารเคมีในการยืดอายุถผักผลไม้อินทรีย์สดไม่มีผลต่อการจำหน่าย โดยผู้ค้าปลีกบางรายพยายามปรับปรุงหีบห่อสินค้าเพื่อยืดอายุสินค้าด้วยการบรรจุผักผลไม้อินทรีย์สดในลังกระดาษแข็งแล้วใช้พลาสติกหุ้มทับลังกระดาษแข็ง
7. ราคาสินค้านำเข้า ราคาสินค้าเกษตรอินทรีย์ที่ออสเตรียนำเข้าจากต่างประเทศผันแปรตามประเทศที่นำเข้า ซึ่งมีราคาสูงกว่าสินค้าธรรมดา 10-30% บางสินค้าราคา   ไม่แตกต่างจากสินค้าธรรมดา
 
สินค้า ราคาสินค้า
เกษตรอินทรีย์ นำเข้าจากประเทศ ราคาสินค้า
ธรรมดา นำเข้าจากประเทศ ราคาสินค้าเกษตรอินทรีย์สูงกว่า (%)
มะเขือเทศ 31.50/กก. อิตาลี 25/กก. สเปน 26.0
ผักกาด 133.00/kolli ฝรั่งเศส 122/kolli อิตาลี 9.0
พริกหวาน 34.65/กก. อิตาลี 34/กก. สเปน 9.0
หัวหอม 17.15/กก. อิตาลี 18/กก. อิตาลี -
แอปเปิล 20.00/กก. เยอรมนี 16/กก. อิตาลี 25.0
Oranges 19.00/กก. สเปน 19/กก. สเปน -
Lemon 18.00/กก. สเปน 18/กก. สเปน -
กล้วย 26.95/กก. โดมินิกัน 22/กก. ปานามา 22.5
 
8. ประเทศที่ออสเตรียนำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์ ส่วนใหญ่ออสเตรียนำเข้าจากประเทศทางตอนใต้ของสหภาพยุโรป เนื่องจากไม่มีข้อจำกัดด้านการนำเข้าจากประเทศภายในสหภาพยุโรป และยังนำเข้าจากประเทศในแถบเมดิเตอเรเนียน
9. ช่วงเวลาที่นำเข้าส่วนใหญ่เป็นช่วงฤดูหนาว ยกเว้นมันฝรั่งนำเข้าในฤดูใบไม้ผลิในช่วงเดียวกับที่เก็บเกี่ยวผลผลิตหน่อไม้ฝรั่ง เนื่องจากเป็นของที่รับประทานคู่กัน
 
นำเข้าจากประเทศ สินค้าที่นำเข้า ฤดูที่นำเข้า
อิสราเอล พริกหวาน ผักกาดขาวจีน ฤดูหนาว
มันฝรั่ง ฤดูใบไม้ผลิ
อะโวกาโด ตลอดทั้งปี
มะเขือเทศ เดือนกุมภาพันธ์-มิถุนายน
Oranges, Grapefruits, Tangerines ตลอดทั้งปี
นำเข้าจากประเทศ สินค้าที่นำเข้า ฤดูที่นำเข้า
อิตาลี แอปเปิล ฤดูหนาว
Oranges เดือนตุลาคม-มีนาคม
Lemons ตลอดทั้งปี
Fennel มะเขือ พริกหวาน ฤดูหนาว
มะเขือเทศ ผักกาด
สเปน Oranges, Lemon เดือนตุลาคม-มีนาคม
องุ่น ฤดูหนาว/ฤดูใบไม้ผลิ
แตงกวา กะหล่ำปลี บร๊อกโคลี่ ฤดูหนาว
มันเทศ ตลอดทั้งปี
ฝรั่งเศส กะหล่ำปลี ผักกาด ฤดูหนาว
กระเทียม หอมแดง
พาร์สเล่ย์
กรีก Oranges เดือนตุลาคม-มีนาคม
Lemon ตลอดทั้งปี
โดมินิกัน กล้วย ตลอดทั้งปี
 
10. ข้อจำกัดในการนำเข้า รัฐบาลและหน่วยงานด้านการตลาดของออสเตรีย เช่น AMA มีนโยบายส่งเสริมการบริโภคสินค้าออสเตรีย ทำให้ผู้บริโภคออสเตรียเห็นว่า      สินค้าออสเตรียมีความสดและมีความเป็นธรรมชาติมากกว่าสินค้าที่นำเข้า นอกจากนี้      ผู้บริโภคขาดความเชื่อถือในหน่วยงานรับรองมาตรฐานสินค้าเกษตรอินทรีย์ในต่างประเทศ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญสำหรับตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ เนื่องจากสินค้าเกษตรอินทรีย์ที่จะจำหน่ายในออสเตรียต้องติดฉลากรับรองมาตรฐาน
 
โอกาสในการขยายตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรีย
1. เจาะตลาดผ่านซูเปอร์มาเก็ต ซึ่งซูเปอร์มาเก็ตจะทำสัญญาสั่งซื้อสินค้าในระยะยาวจากผู้ผลิต ผู้ค้าส่ง หรือผู้นำเข้า
2. เจาะตลาดผ่านผู้นำเข้าสินค้าพิเศษเฉพาะ ที่จัดส่งสินค้าให้ร้านอาหารธรรมชาติ แต่ผู้นำเข้าในกลุ่มนี้ส่วนใหญ่อยู่ในเยอรมนี หรือบริษัทออสเตรียที่ตั้งสาขาในเยอรมนี
3. ติดฉลาก Fair Trade ซึ่งผู้บริโภคในออสเตรียให้ความสำคัญกับสินค้าที่ติดฉลาก Fair Trade มาก การผลักดันสินค้าเกษตรอินทรีย์ให้ได้ติดฉลาก Fait Trade จะเป็นโอกาสหนึ่งที่จะขยายตลาดสินค้าเกษตรอินทรีย์ในออสเตรียได้
แหล่งข้อมูล : กรมส่งเสริมการส่งออก กระทรวงพาณิชย์
วันที่: 
อังคาร, มีนาคม 19, 2013